Formuła przypadku
Terapia schematów bez konceptualizacji przypadku łatwo robi się encyklopedią pojęć. Ten szablon łączy całą mapę w jedno narzędzie: bierzesz jedną realną sytuację i przepuszczasz ją przez sześć bloków.
Wypełniaj po kolei, od sytuacji do eksperymentu. Jeśli utkniesz na nazwaniu schematu lub trybu, zajrzyj do pułapek, trybów albo zacznij od kwestionariusza YLQ.
1. Sytuacja
Co się wydarzyło
Fakty, bez interpretacji: kto, co, kiedy. Jak zapisałaby to kamera.
2. Reakcja
Emocje
Nazwij je: wstyd, lęk, złość, smutek, pustka.
Ciało
Gdzie i jak to czujesz — ucisk, gorąco, ciężar, drżenie.
Impuls
Co chciałeś zrobić w tej sekundzie — uciec, zaatakować, ulec, kontrolować.
3. Co się aktywowało
Aktywny schemat
Który wzorzec/filtr się włączył. Pomaga wynik kwestionariusza.
Aktywny tryb dziecięcy
Np. Wrażliwe Dziecko, Złoszczące się Dziecko.
Aktywny tryb rodzicielski
Karzący lub Wymagający Rodzic — jaki głos się odezwał.
Aktywny tryb radzenia
Uległość, Unikanie/Odłączony Obrońca, Nadkompensacja.
4. Pod spodem
Jaka potrzeba była zagrożona
Bezpieczne przywiązanie, autonomia, wartość, wyrażanie emocji, granice.
5. Koszt
Co zrobiłem
Realne zachowanie, które wynikło z trybu.
Jaki był koszt
Krótka ulga vs długoterminowa cena — relacja, zaległości, brak korekcyjnego doświadczenia.
6. Zdrowy Dorosły
Co mógłby zrobić Zdrowy Dorosły
Najpierw walidacja emocji i potrzeby, potem sprawdzenie rzeczywistości, potem działanie.
Mały eksperyment na następny raz
Jeden konkretny, wykonalny krok — nie cała zmiana naraz.
Gdy formuła jest gotowa, odpowiedź Zdrowego Dorosłego rozwiniesz w Zdrowy Dorosły w praktyce.