Nadaj imię swojemu trybowi
Stworzyć personalną nazwę dla trybu, która daje emocjonalny dystans i ułatwia jego rozpoznawanie w codziennych sytuacjach.
Kiedy stosować
- →Gdy po raz pierwszy rozpoznajesz, że masz aktywny tryb (wrażliwego dziecka, złoszczącego, coping), i chcesz zacząć pracę nad nim.
- →Gdy tryb pojawia się automatycznie i trudno go odróżnić od własnych pragnień - własna nazwa pomaga powiedzieć 'to mój tryb mówi, nie ja'.
- →Na początku wypełniania dowolnego formularza (Formularz 1-12), gdzie pierwszym krokiem jest 'Nadaj własną nazwę trybowi'.
Kroki
- 1
Rozpoznaj tryb Przypomnij sobie ostatnią sytuację, w której poczułeś znajome, silne emocje lub zachowania - np. wstyd, wybuch złości, wycofanie. Zapisz, jaki tryb był aktywny (wrażliwe dziecko, złoszczące, karzący rodzic itd.).
- 2
Wsłuchaj się w charakter trybu Zastanów się, jaki wiek, ton głosu lub postać kojarzy ci się z tym trybem - czy to małe dziecko, surowy głos wewnętrzny, impulsywna nastolatka?
- 3
Nadaj imię Sformułuj krótką, personalną nazwę dla trybu - może zawierać imię ('Mała Anna', 'Mały Piotrek') lub metaforę ('Pochodnia', 'Inkwizytor', 'Poganiacz'). Wybierz nazwę, która rezonuje z poczuciem trybu.
- 4
Użyj nazwy w formularzach Wpisz wybraną nazwę w pole 'Moja nazwa trybu' w odpowiednim formularzu (1–12). Od teraz w notatkach i obserwacjach używaj tej nazwy zamiast technicznego opisu.
- 5
Sprawdź dystans Następnym razem gdy tryb się uaktywni, powiedz sobie: 'Uruchamia mi się [nazwa trybu]'. Zauważ, czy ta fraza daje choć trochę większy dystans wobec stanu niż wcześniej.
Przykłady zastosowania
- Daniel (ch5a) nadał swojemu trybowi wstydu i bezradności nazwę powiązaną ze szkolnym upokorzeniem przez nauczyciela. Kiedy na zebraniu potknął się o flipchart i poczuł natychmiastowe zamrożenie, mógł powiedzieć sobie 'to znowu tamten tryb' - i rozpoznać, że reakcja nie dotyczy przyszłości, lecz starego wzorca.
Kiedy NIE stosować
- ⚠Nie traktuj nadania imienia jako jedynego i wystarczającego narzędzia pracy z trybem - to krok pierwszy, po którym powinna nastąpić głębsza praca z formularzami i ćwiczeniami.
- ⚠Jeśli próba nadania imienia wywołuje silne zakłopotanie lub opór - nie zmuszaj się. Wróć do tego kroku po bliższym zapoznaniu się z danym trybem przez lekturę i obserwację.