Przejdź do treści
Narzędzie kognitywneTrudność: beginnernone

Nadaj imię swojemu trybowi

Stworzyć personalną nazwę dla trybu, która daje emocjonalny dystans i ułatwia jego rozpoznawanie w codziennych sytuacjach.

Kiedy stosować

  • Gdy po raz pierwszy rozpoznajesz, że masz aktywny tryb (wrażliwego dziecka, złoszczącego, coping), i chcesz zacząć pracę nad nim.
  • Gdy tryb pojawia się automatycznie i trudno go odróżnić od własnych pragnień - własna nazwa pomaga powiedzieć 'to mój tryb mówi, nie ja'.
  • Na początku wypełniania dowolnego formularza (Formularz 1-12), gdzie pierwszym krokiem jest 'Nadaj własną nazwę trybowi'.

Kroki

  1. 1

    Rozpoznaj tryb Przypomnij sobie ostatnią sytuację, w której poczułeś znajome, silne emocje lub zachowania - np. wstyd, wybuch złości, wycofanie. Zapisz, jaki tryb był aktywny (wrażliwe dziecko, złoszczące, karzący rodzic itd.).

  2. 2

    Wsłuchaj się w charakter trybu Zastanów się, jaki wiek, ton głosu lub postać kojarzy ci się z tym trybem - czy to małe dziecko, surowy głos wewnętrzny, impulsywna nastolatka?

  3. 3

    Nadaj imię Sformułuj krótką, personalną nazwę dla trybu - może zawierać imię ('Mała Anna', 'Mały Piotrek') lub metaforę ('Pochodnia', 'Inkwizytor', 'Poganiacz'). Wybierz nazwę, która rezonuje z poczuciem trybu.

  4. 4

    Użyj nazwy w formularzach Wpisz wybraną nazwę w pole 'Moja nazwa trybu' w odpowiednim formularzu (1–12). Od teraz w notatkach i obserwacjach używaj tej nazwy zamiast technicznego opisu.

  5. 5

    Sprawdź dystans Następnym razem gdy tryb się uaktywni, powiedz sobie: 'Uruchamia mi się [nazwa trybu]'. Zauważ, czy ta fraza daje choć trochę większy dystans wobec stanu niż wcześniej.

Przykłady zastosowania

  • Daniel (ch5a) nadał swojemu trybowi wstydu i bezradności nazwę powiązaną ze szkolnym upokorzeniem przez nauczyciela. Kiedy na zebraniu potknął się o flipchart i poczuł natychmiastowe zamrożenie, mógł powiedzieć sobie 'to znowu tamten tryb' - i rozpoznać, że reakcja nie dotyczy przyszłości, lecz starego wzorca.

Kiedy NIE stosować

  • Nie traktuj nadania imienia jako jedynego i wystarczającego narzędzia pracy z trybem - to krok pierwszy, po którym powinna nastąpić głębsza praca z formularzami i ćwiczeniami.
  • Jeśli próba nadania imienia wywołuje silne zakłopotanie lub opór - nie zmuszaj się. Wróć do tego kroku po bliższym zapoznaniu się z danym trybem przez lekturę i obserwację.

Adresuje tryby

Zobacz też