Tryb Unikania
Strategia przetrwania, w której dystansujesz się od trudnych emocji przez ucieczkę - fizyczną, chemiczną lub przez prokrastynację - by nie musieć konfrontować się z bólem.
Tryb radzenia sobie polegający na dystansowaniu się od trudnych emocji i sytuacji - przez fizyczne unikanie, substancje odurzające, prokrastynację lub narzekanie. Daje chwilową ulgę, ale długoterminowo nasila problemy: izolacja, zaległości, wzmocnienie trybów dziecięcych i rodzicielskich. Tryb ego-dystoniczny lub ego-syntoniczny w zależności od głębokości.
Po czym poznać ten tryb
Myśli
- Zrobię to jutro
- Nie chcę teraz myśleć o tym
- Jeden drink mi pomoże się odstresować
- Nie ma sensu próbować, i tak się nie uda
- Wolę zostać w domu niż ryzykować kontakt z ludźmi
Ciało
- odrętwienie lub brak odczuwania emocji
- obniżone napięcie mięśniowe i uczucie ciężkości po alkoholu lub substancjach
- chroniczne zmęczenie bez aktywności fizycznej
- ściskanie w klatce piersiowej gdy myślę o unikanej sytuacji
Zachowanie
- zaglądam przez wizjer przed wyjściem z mieszkania gdy ktoś jest na klatce
- sięgam po alkohol lub jedzenie gdy czuję stres
- gram godzinami w gry zamiast robić ważne zadanie
- narzekam na sytuację ale nic nie zmieniam
- przyjmuję zaproszenia i nie pojawiam się
Co go włącza
- →sytuacja społeczna wywołująca wstyd lub lęk - kontakt z nieznajomymi lub autorytetami
- →wymagające zadanie przekraczające aktualny poziom pewności siebie - odkładam na jutro
- →emocja wstydu, odrzucenia lub lęku - zamiast jej czuć sięgam po substancję
- →bliska osoba jest niezadowolona i muszę ją skonfrontować - unikam rozmowy
- →nudne lub frustrujące zadanie wymagające tolerancji dyskomfortu
Niezaspokojona potrzeba
autonomia-kompetencja-tozsamosc
Skąd pochodzi
Tryb kształtuje się gdy konfrontacja z trudnymi sytuacjami była zbyt bolesna lub groźna: dokuczanie z powodu wyglądu lub sylwetki przez rówieśników, dręczenie w liceum, dorastanie z rodzicem alkoholikiem lub stosującym przemoc.
Zdrowsza odpowiedź
Zdrowy Dorosły identyfikuje wzorzec unikania, wybiera jeden mały krok konfrontacji z unikaną sytuacją i robi go - obserwując, że emocja jest do zniesienia i że sytuacja była mniej groźna niż się wydawała.