Izolacja społeczna
Nie pasuję nigdzie. Jestem inny niż wszyscy.
Chroniczne poczucie wyalienowania i wyobcowania z grup społecznych, połączone z przekonaniem, że jest się niepożądanym lub zasadniczo różnym od innych. Schemat skupia się na zewnętrznych, obserwowalnych cechach i podtrzymywany jest przez unikanie sytuacji społecznych.
Jak to się odczuwa
Dominującym uczuciem jest osamotnienie. Czujesz się wykluczony z reszty świata, ponieważ masz wrażenie, że jesteś niepożądany i inny. Osamotnienie najczęściej wiąże się z dolegliwościami serca i żołądka, trudnościami ze snem, bólami głowy i depresją. Ucieczka jest podstawowym sposobem radzenia sobie z tym schematem - skałą, na której jest zbudowana twoja Izolacja społeczna. Jak powiedział jeden z pacjentów: posiadanie sekretów izoluje.
Rozpoznajesz siebie?
- Czuję się outsiderem - nawet w tłumie jestem sam.
- W sytuacjach grupowych ogarnia mnie lęk, że mnie ocenią lub odrzucą.
- Jestem zasadniczo inny niż inni ludzie i nie wiem jak się z nimi połączyć.
- Ukrywam części siebie - zainteresowania, wartości, cechy, których wstydzę się ujawnić.
- Kompensuję poczucie nieatrakcyjności przez pokazywanie osiągnięć lub wiedzy.
- Unikam przyjęć, spotkań grupowych, nowych znajomości - bo to zbyt wyczerpujące.
- Moje umiejętności społeczne są dobre jeden na jeden, ale w grupie zupełnie się gubię.
- Czuję że nigdzie naprawdę nie przynależę.
Skąd pochodzi
Wczesne wykluczenie przez rówieśników - naśmiewanie się, odrzucenie w szkole lub grupie.
rodzina odmienności
Rodzina z widocznymi cechami odmienności (alkohol, bieda, odmienne wartości) prowadząca do poczucia wyjętości.
rodzice wycofani społecznie
Rodzice nadmiernie skryci lub wycofani społecznie, modelujący izolację.
Brak wczesnej socjalizacji lub wsparcia rodziców w budowaniu przyjaźni.
Style radzenia sobie
Podporządkowanie
Chroniczne unikanie sytuacji społecznych - pozostawanie w izolacji, rezygnacja z kontaktów grupowych, wybór samotnych aktywności.
Przykład: Adam →Unikanie
Opuszczanie wydarzeń wczesnym wyjściem, unikanie inicjowania kontaktu, życie przez towarzyskiego partnera.
Przykład: Debra →Kontratak
Kompensacja przez popis osiągnięć lub wiedzy - imponowanie jako ersatz autentycznej przynależności; kruche i przejrzyste dla innych.
Przykład: Adam →Warianty
Typ lękowy
Poczucie bycia gorszym lub nieatrakcyjnym + wysoki lęk społeczny. Umiejętności społeczne zachowane - lęk je blokuje. Kompensacja przez osiągnięcia akademickie. Wychodzi wcześniej i płacze w domu.
Typ odmienności
Fundamentalne poczucie bycia innym, outsiderem. Brak dramatycznego lęku. Dobre umiejętności społeczne. Tendencja do powiększania różnic i minimalizowania podobieństw między sobą a innymi.
Co odróżnia warianty
Obecność lęku: lękowy - lęk blokuje umiejętności; odmienności - brak lęku, ale głęboka przepaść tożsamościowa.
Dlaczego to ważne
Inne techniki: typ lękowy wymaga redukcji lęku i ekspozycji; typ odmienności - pracy nad zniekształconym porównywaniem siebie z innymi i otwarciem prawdziwego siebie.
Sygnały ostrzegawcze w partnerze
- →Partner jest wyraźnie bardziej towarzyski i nalegasz by on prowadził życie społeczne.
- →Sami tworzycie zamknięty krąg, unikając wspólnych znajomych lub nowych środowisk.
- →Partner oczekuje od ciebie stałej obecności w zastępstwie kontaktów społecznych.
- →Partner wzmacnia twoje przekonanie o własnej odmienności lub nieadekwatności.
- →Relacja zbudowana na wspólnym poczuciu bycia outsiderami - bez chęci zmiany.